به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی سازمان منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس، این نشست دو روزه با حضور احمد وقار (معاون وزیر نفت و منابع طبیعی پاکستان)، ساندرا شان (معاون وزیر نفت هند) و حجت‌اله غنیمی‌فرد (نماینده ویژه وزیر نفت در خط لوله صلح) برگزار می‌شود.

غنیمی‌فرد در آغاز پنجمین نشست سه جانبه ایران، هند و پاکستان اظهار کرد: اگرچه نیاز به انرژی نشانه آغاز توسعه‌یافتگی صنعتی است، اما تامین‌کنندگان انرژی توانسته‌اند راه توسعه یافتگی صنعتی را طی کنند و برخی به نتایج موفقیت‌آمیز برای سطح اقتصادی خود رسیده‌اند.

وی افزود: ایران نیز در برنامه‌های میان و بلندمدت خود در نظر دارد از منابع عظیم انرژی برای رسیدن به توسعه یافتگی اقتصادی استفاده کند و وابستگی کنونی به درآمد نفتی را کاهش دهد که صادرات گاز قدمی‌ در این راه خواهد بود.

نماینده ویژه وزیر نفت در خط لوله صلح در ادامه خاطرنشان کرد: علاوه بر صادرات گاز از طریق خط لوله، صادرات گاز طبیعی مایع (LNG) نیز در برنامه‌های ایران است؛ زیرا توسعه روز افزون صنعت گاز همراه موجب توسعه صنایع و خدمات مهندسی خواهد شد.

به گفته او خط لوله صلح یکی از چندین برنامه صادرات گاز کشور در سال‌های آینده است که می‌تواند امنیت ایران را در صحنه منطقه و بین‌المللی بیش از پیش نمایان کند. در این راستا آنچه مسلم است برای اجرای قراردادی با این اهمیت باید زمان کافی برای بررسی‌های کارشناسی بین سه کشور ایران، هند و پاکستان که دارای قدمت طولانی در روابط تجاری و مراودات فرهنگی هستند، انجام شود.

غنیمی‌فرد با اشاره به نهایی شدن فرمول قیمت در نشست قبلی که در تاریخ 5 بهمن ماه سال 85 نهایی شد، توضیح داد: برای قطعی کردن سایر بند‌های قرارداد بین سه کشور مذاکراتی انجام شد. در این خصوص در دو روز گذشته جلساتی بین همکاران سه کشور تشکیل و نکات کارشناسی بند‌های قرارداد مورد بررسی قرار گرفت که امیدواریم در این جلسه بتوانیم زمینه نهایی شدن سایر بند‌های قرارداد را فراهم کرده و آماده نهایی کردن قرارداد در تاریخ 9 تیر ماه باشیم.

وی با اشاره به این که در جلسات قبلی توافق‌ها براساس منافع ملی سه کشور انجام شده، یادآوری کرد: این توافقات بر مبنای معیار‌های بین‌المللی انجام شد؛ معیار‌هایی که هر یک در سابقه طولانی صنعت گاز جهان قابل مقایسه و ملاحظه است.

وی تاکید کرد: نتایج این نشست سه جانبه نیز باید به تایید نهایی مقامات عالی سه کشور برسد، تا اجرای مراحل بعد و عملی شدن قرارداد را ممکن کند.

همچنین در این نشست، ساندرا شان در پاسخ به این که چرا با توجه به محرمانه بودن فرمول قیمت مطبوعات هندی اقدام به انتشار آن کرده‌اند؟ گفت: فرمول قراردادی که در نشست گذشته در تهران مورد توافق سه کشور قرار گرفت محرمانه بود که از طرف گروهی که از دولت هند در این مذاکرات حضور پیدا کرده بودند کاملا محرمانه ماند. در این راستا با توجه به این که مطبوعات هند آزاد هستند می‌توانند در خصوص برخی مسائل مهم داخلی و خارجی نظر دهند، اما تاکید می‌کنم که دولت هند رسما هیچ صحبتی در خصوص فرمول قیمت ارائه نکرده است.

وی درخصوص فرمول قیمت‌گذاری که در نشست قبل مورد توافق قرار گرفت و قرار شد نتیجه بررسی سه کشور از طریق سران آن اقدام شود، افزود: همکاران ما تا حدودی در خصوص این موضوع صحبت کرده‌اند ولی نکته مهم این است که قیمت برای هند تا مرز هند و پاکستان مطرح است که در این مورد دو بخش عمده ترانزیت و هزینه حمل گاز مورد توجه است.

معاون وزیر نفت هند با تاکید بر این که برای رسیدن به توافق در این نشست اطمینان کامل داریم، خاطرنشان کرد: این جلسات برای این است که هر چه سریع‌تر به توافق نهایی برسیم. همان طور که گفته شد از نظر هند قیمت گاز در مرز پاکستان و هند باید قطعی شود و در این راستا تفاهم ابتدایی با پاکستان انجام شده ولی باید به توافق نهایی رسیده و نظر خود را اعلام کنیم.

ساندرا شان با ابراز امیدواری از این که در خصوص هزینه ترانزیت و حمل و نقل به زودی با پاکستان به نتیجه برسیم، تاکید کرد: در این صورت فرمول قیمتی و در نتیجه قرارداد نهایی خواهد شد.

وی در خصوص تاثیر قرارداد‌های منعقد شده در بخش انرژی هسته‌ای بین هند و آمریکا و تاثیر آن بر پروژه خط لوله صلح تاکید کرد: موضوعات این پروژه به صورت سه جانبه بین کشور‌های ایران، هند و پاکستان بحث می‌شود کشور هند روابط دوجانبه با کشور‌های مختلف دارد که هیچ کدام بر دیگری تاثیر نخواهند داشت. در این راستا در پروژه خط لوله صلح تصمیمات سه کشور بر مبنای اعتماد و منافع ملی هر کدام گرفته خواهد شد.

معاون وزیر نفت هند درباره فرمول قیمت‌گذاری از جواب دادن خودداری کرد و گفت: نفس سوالات به شکلی است که در این جلسه امکان پاسخ‌گویی کامل به آن‌ها نیست.

وی اظهار کرد: امیدواریم در این جلسه ادامه مذکرات در خصوص توافق‌های انجام شده که براساس منافع کشورها بوده به خوبی ادامه پیدا کند و بر سر هزینه ترانزیت گاز با کشور پاکستان به نتیجه برسیم. در این زمینه وزیر نفت و نخست وزیر هند درباره هزینه انتقال گاز و امنیت خط لوله مذاکره کرده‌اند.

وی در خصوص حضور وزیر امور خارجه هند در ایران که مدتی قبل انجام شد، افزود: این موضوع نشانگر جدی بودن کشور هند برای اجرای این پروژه است. در این خصوص سرمایه‌گذاری قابل توجهی برای استفاده از منابع انرژی در هند انجام شده که امیدواریم همکاری با پاکستان و ایران برای نهایی کردن توافق به نتیجه برسد. این پروژه نشانگر همکاری منطقه‌ای در بخش هیدروکربوری است.

احمد وقار نیز در خصوص نتیجه مذاکرات دو جانبه هند و پاکستان در بخش ترانزیت و حمل و نقل گاز اظهار کرد: با کشور هند در خصوص موارد مربوط به حمل و نقل به موافقت رسیده‌ایم که نیاز به مذاکره بیشتر وجود دارد. در این راستا از نظر تامین امنیت خط لوله، پاکستان با توجه به آشنایی کامل به مناطقی که خط لوله در آنجا کشیده خواهد شد آمادگی کامل برای تامین امنیت دارد.

او در ادامه خاطرنشان کرد: در رابطه با ساخت خط لوله مقرر شده هر کشور خط لوله مربوط به سرزمین خود را بسازد که در این زمینه پاکستان نیز مسوول ساخت خط لوله در کشور خود است ولی هنوز مشخص نکردیم که دقیقا چه کسانی مسوول ساخت آن باشند.

وی درباره فرمول قیمت‌گذاری که در نشست قبل به توافق سه کشور رسید، توضیح داد: شرکت گافنی به عنوان مشاور انتخاب شده بود که روی مسائل قیمتی بحث کارشناسی را انجام داد و در نهایت فرمول ارائه شده مورد پذیرش هر سه کشور بود و در این خصوص دولت پاکستان رسما پذیرش فرمول توافق شده را اعلام کرد.

احمد وقار میزان گاز صادراتی از ایران به دو کشور هند و پاکستان را در فاز اول 60 میلیون مترمکعب خواند و گفت: در فاز دوم 90 میلیون مترمکعب به آن اضافه خواهد شد.

وی با تاکید بر این که دولت پاکستان فرمول قیمتی توافق شده را تایید کرده است، افزود: جلسات انجام شده در این مدت نشانگر جدیت پاکستان برای اجرای این پروژه است، امیدواریم هرچه زودتر هزینه ترانزیت گاز با هند نیز نهایی شود.

گفتنی است، در دور پیشین مذاکرات که در تهران برگزار شده ‌بود، ‌سه‌کشور درخصوص کلیات فرمول قیمت‌گذاری گاز به توافق رسیده‌ بودند.

آخرین نشست سه جانبه ایران - پاکستان و هند در پروژه خط لوله صلح، 4 بهمن (24 ژانویه) سال گذشته در تهران برگزار شد که پس از تفاهم بر فرمول قیمت‌گذاری و چند بند قرارداد، ادامه مذاکرات برای توافق در خصوص سایر بندهای باقی‌مانده به ماه‌های آینده موکول شد.
در این راستا چندین دور مذاکره دو جانبه بین سه کشور و به ویژه در مورد هزینه انتقال گاز از پاکستان و موارد مشابه بین هند و پاکستان برگزار شد که ایران نیز به عنوان ناظر در آن مذاکرات حضور داشت.
بر اساس این گزارش، سه‌کشور قصد دارند که تا اواخر سال جاری میلادی چارچوب توافقنامه این پروژه را به امضا برسانند.

به نظر می‌رسد با توجه به این‌که بر اساس توافق قبلی، سه کشور تلاش می‌کنند تا پایان ششمین ماه سال جاری میلادی (تیرماه) به توافق رسیده و قرارداد این پروژه را نهایی کنند، در این دور مذاکرات درخصوص بسیاری از بندهای باقی‌مانده قرارداد توافق و آماده انعقاد قرارداد شود.

توافق برای احداث خط لوله انتقال گاز ایران به هند از طریق خاک پاکستان - که از آن با عنوان خط لوله صلح نیز نام برده شده - در سال ‌1994 به دست آمد. هزینه اجرای این طرح حدود ‌7.4 میلیارد دلار تخمین زده شده اما به‌دلیل تنش سیاسی بین هند و پاکستان برای چند سال به طور جدی دنبال نشد.

با تلاش هند و پاکستان برای کاهش تنش و آغاز روند بهبود روابط دو کشور از سال‌2004، این طرح مجددا مورد بررسی قرار گرفته است.
این خط لوله حدود ‌2600 کیلومتر طول دارد و در صورت تکمیل طرح، می تواند هر روز ‌90 میلیون متر مکعب گاز طبیعی را از ذخایر گاز پارس جنوبی به هند صادر کند.